AC10 – Envellecemento saudable, fraxilidade e cronicidade. Investigación en Atención Primaria (EficAP)

Obxectivos

O grupo AC10 – “Envellecemento saudable, fraxilidade e cronicidade. Investigación en Atención Primaria” desenvolve investigación clínica, epidemiolóxica e de Saúde Pública orientada á prevención da enfermidade, á promoción da saúde e á mellora da atención sanitaria, cunha especial vinculación coa Atención Primaria e con problemas de elevada relevancia poboacional.

O seu obxectivo é xerar coñecemento aplicable á práctica clínica e á Saúde Pública mediante o estudo dos determinantes da saúde, coñecementos, actitudes, prácticas e comportamentos dos profesionais e da poboación, así como mediante o deseño e avaliación de intervencións preventivas, educativas e organizativas en condicións próximas á práctica asistencial real.

O grupo ten un carácter multidisciplinar e aplicado e promove a colaboración entre profesionais de Atención Primaria, Medicina Preventiva e Saúde Pública, Enfermaría e outros ámbitos sanitarios, favorecendo a transferencia dos resultados da investigación á práctica clínica e aos programas de prevención e promoción da saúde.

Liñas de investigación

1. Envellecemento saudable, fraxilidade e cronicidade. Prevención da perda funcional e promoción do envellecemento saudable. Fraxilidade, prevención de caídas, actividade física, exercicio multicompoñente, estilos de vida saudables e abordaxe da cronicidade desde Atención Primaria.

2. Prevención, vacinas e Saúde Pública. Investigación sobre coberturas vacinais, coñecementos, actitudes e prácticas de profesionais e poboación, barreiras e facilitadores para a vacinación e deseño e avaliación de intervencións destinadas a mellorar a prevención e a vacinación ao longo da vida. Nesta liña desenvólvese actualmente o proxecto PI25/01419, “Intervención multicomponente para promover la vacunación en la población: estudio experimental aleatorio por conglomerados en vida real”, financiado na Acción Estratégica en Salud 2025 do Instituto de Salud Carlos III.

3. Nutrición, coñecementos alimentarios e comportamentos relacionados coa saúde. Estudo dos coñecementos nutricionais e sobre composición dos alimentos, hábitos dietéticos, estilos de vida e condutas relacionadas coa saúde, con especial interese na poboación xeral, estudantes e futuros profesionais sanitarios. Desenvolvemento e validación de instrumentos de medida e identificación de necesidades formativas e oportunidades de intervención.

4. Uso racional de antibióticos e resistencias antimicrobianas. Investigación sobre coñecementos, actitudes e prácticas relacionados co uso de antimicrobianos, factores asociados á súa utilización inadecuada e deseño de estratexias dirixidas a favorecer o uso racional dos antibióticos e a prevención e control das resistencias antimicrobianas.

5. Epidemioloxía, promoción da saúde e avaliación de intervencións sanitarias. Desenvolvemento de estudos epidemiolóxicos e de investigación en servizos sanitarios, avaliación de intervencións preventivas e educativas e análise de factores asociados a comportamentos e resultados en saúde. Especial interese en estudos desenvolvidos en condicións de práctica clínica real e con potencial de transferencia ao sistema sanitario.

Líder
Vázquez Lago, Juan Manuel

Membros
Formigo Couceiro, Francisco Javier
Lirola Delgado, Antonio Gustavo
López Fernández, María Dolores
Meijome Blanco, Soralla
Mirás Carballal, Susana
Pía Morandeira, Agustín
Rey Lamas, Uxía
Santos Pérez, Sofía
Soto Varela, Andrés
Vázquez Cancela, Olalla
Vences Garrido, Adrián
Yáñez Freire, Sandra

• Presa-Carrera A, Yáñez-Izquierdo EL, Adán-Failde CE, Vázquez-Lago JM. Development and preliminary validation of a multidimensional questionnaire on nutrition knowledge, food composition knowledge, and dietary habits in medical students. Nutrients. 2026;18(16):2720. doi:10.3390/nu18162720.
• Santana-Armas M, Vázquez-Cancela O, Ferreiro-Cadahía I, Peiteado-Romay C, Lorenzo-Fuente D, Fernández-Pérez C, Vázquez-Lago JM. Vaccination knowledge, attitudes and practices among healthcare students in Spain: development and psychometric validation of a life-course immunization questionnaire. Vaccines (Basel). 2026;14(1):9. doi:10.3390/vaccines14010009.
• Velázquez-López MF, García-Pérez M, Souto-Pereira M, Vázquez-Lago JM. Descriptive study of claims in primary care during the year 2022 in a health area of Spain. Clinics (Sao Paulo). 2025;80:100546. doi:10.1016/j.clinsp.2024.100546.
• da Rocha-Baptista P, Santos-Miranda E, Vázquez-Lago JM. Development of the pediatric nursing specialty in Spain: a critical analysis of its history, current situation, and regional disparities: a narrative review. Nurs Rep. 2025;15(6):193. doi:10.3390/nursrep15060193.
• Lens-Perol G, Vázquez-Cancela O, Santana-Armas M, Bouzas-Rodríguez A, Tuñez-Bastida V, Domínguez-Lago A, Pérez-Freixo H, Peiteado-Romay C, Vázquez-Lago JM, Fernández-Pérez C. Serological vulnerability and active infection detection among recently arrived migrants in Spain: results from a targeted screening program. Trop Med Infect Dis. 2025;10(6):169. doi:10.3390/tropicalmed10060169.
• Bouzas-Rodríguez A, Molina-Romera G, Vázquez-Lago JM, Vázquez-Cancela O, Fernández-Pérez C. Vaccination coverage in hematopoietic stem cell transplant patients. Vaccines (Basel). 2025;13(3):257. doi:10.3390/vaccines13030257.
• Otero-Batán P, Lens-Perol G, Vázquez-Cancela O, Salgado-Barreira A, Vázquez-Lago JM. Validity and reliability of a questionnaire on attitudes, knowledge, and perceptions of pharmacy students regarding the training received on antibiotics and antimicrobial resistance during their university studies. Antibiotics (Basel). 2024;13(9):811. doi:10.3390/antibiotics13090811.
• Vázquez-Cancela O, Lens-Perol G, Mascareñas-Garcia M, Santana-Armas M, Vázquez-Lago JM. Assessing the reliability and validity of a questionnaire evaluating medical students’ attitudes, knowledge, and perceptions of antibiotic education and antimicrobial resistance in university training. Antibiotics (Basel). 2024;13(12):1126. doi:10.3390/antibiotics13121126.